คาถาบูชาพญานาค
พญานาคเป็นสัตว์ในตำนานที่ผูกพันกับพุทธศาสนาและวัฒนธรรมลุ่มน้ำโขง ตามความเชื่อเป็นผู้ปกปักรักษาพระศาสนาและเป็นสัญลักษณ์ของน้ำและความอุดมสมบูรณ์ ตำราแบ่งนาคเป็นสี่ตระกูลใหญ่คือวิรูปักษ์ เอราปถ ฉัพยาปุตตะ และกัณหาโคตมะ ผู้บูชามักถือศีลและไหว้ในวันพระ เพราะเชื่อกันว่าพญานาคให้ความสำคัญกับการรักษาศีลและสัจจะ
ตัวบท
นะติตัง พญามะ นาคะ อภินัง นาคา สาธุโนภันเต ยะมะ ยะมะ
วิธีสวด
ตามความนิยมให้ตั้งนะโม 3 จบ แล้วสวดบทนี้ 3 จบ นิยมไหว้ในวันพระหรือวันขึ้น 15 ค่ำ ถวายน้ำสะอาด ดอกไม้ หมากพลู จุดธูป 5, 7 หรือ 9 ดอก หรือไหว้ด้วยการภาวนาโดยไม่จุดธูปก็ได้ ห้ามถวายเนื้อสัตว์
ความหมายโดยสรุป
เป็นคาถาสั้นที่ใช้ระลึกถึงและแสดงความเคารพต่อพญานาค ถ้อยคำมีลักษณะผสมระหว่างบาลีกับภาษาไทยแบบคาถาพื้นบ้าน ใจความโดยรวมคือการน้อมนอบหมู่นาคและขอความเป็นมงคล ผู้สวดนิยมทำควบคู่กับการแผ่เมตตาให้นาคทุกตระกูล ซึ่งสะท้อนแนวคิดว่าการบูชาที่ดีต้องมาพร้อมใจที่มีเมตตา